Bức thư 976 chữ như ‘tấu hài’ của vua Càn Long viết gửi quốc vương Anh

Trong lịch sử Trung Quốc cổ đại, vua Càn Long là một trong những vị hoàng đế được nhắc tới nhiều nhất với niềm tự hào dân tộc. Thời kỳ Hoàng đế Càn Long nhấp chính, danh vọng không ngừng được nâng cao, vì vậy có không ít câu chuyện thú vị xoay quanh vị vua này.

Bức thư 976 chữ như 'tấu hài' của vua Càn Long viết gửi quốc vương Anh 1
Vua Càn Long đón tiếp đoàn sứ giả Anh

Được biết, vua Càn Long sinh năm 1711, đến năm 1735 ông trở thành vị hoàng đế thứ sáu của nhà Thanh. Trong suốt 60 năm tại vị, ông rất chăm lo quản lý đất nước về mọi phương diện, đưa đất nước phát triển mọi mặt. Năm 1970, sinh nhật thứ 80 của vua Càn Long, ông đã dẫn một nhóm người đến Nhiệt Hà giải quyết một số vấn đề về Tây Tạng.

Năm 1792, bá tước nước Anh George Macartney theo lệnh của chính phủ Anh cử đi sứ Trung Quốc để chúc mừng sinh nhật Càn Long. Trên đường đi ông mang theo rất nhiều nhà thiên văn học, toán học, nghệ sĩ, bác sĩ, còn có tổng cộng 600 rương “cống phẩm” trị giá 13.124 bảng Anh. Đến năm 793, ông đặt chân đến Bắc Kinh, Hoàng đế Càn Long đã tiếp kiến họ tại khu nghỉ dưỡng núi Thừa Đức.

Mục đích của chuyến chúc thọ Càn Long này của đoàn sứ giả nước Anh thực ra là muốn bày tỏ mong muốn hợp tác với Trung Quốc. Thời điểm đó, công cuộc cải cách công nghiệp của nước Anh rất phát triển với thời kỳ chủ nghĩa thực dân. Nước này nhanh chóng nhận ra Trung Quốc là mảnh đất màu mỡ nên lợi dụng dịp chúc thọ, mang theo lễ vật chúc mừng để bày tỏ thiện chí muốn hợp tác.

Bức thư 976 chữ như 'tấu hài' của vua Càn Long viết gửi quốc vương Anh 2

Thế nhưng vua Càn Long khi đó lại không hề hứng thú với lễ vật do người Anh mang tới, ông cho rằng đó chỉ là món đồ chơi của người Tây mà thôi. Càn Long đánh giá những lễ vật của nước Anh còn không bằng những vật phẩm thủ công mỹ nghệ của Trung Quốc thời bấy giờ. Cuối cùng vua từ chối sự hợp tác.

Dù không đồng ý bắt tay nhưng Càn Long vẫn tặng quà cho sứ giả Anh để thể hiện địa vị của đất nước bao gồm 1 số sản phẩm đặc sắc của phương Đông như: tơ lụa, đồ gốm… Ngoài ra, vị hoàng đế này còn đích thân viết một bức thư với dụng ý văn chương gửi cho quốc vương Anh. Nội dung thư như sau:

Bức thư 976 chữ như 'tấu hài' của vua Càn Long viết gửi quốc vương Anh 3

“Ta đã xem thư của ngài, vương quốc của ngài đối với ta rất có thành ý. Ta rất vui mừng vì điều đó và cũng đã ban thưởng cho đoàn sứ giả ngài phái đến. Vậy nhưng, việc ngài tận dụng chuyến đi này để bày tỏ mục đích muốn hợp tác thương mại với đất nước ta là không phù hợp với thể chế của Đại Thanh.

Đại Thanh ta lãnh thổ bao la bát ngát, tài nguyên dồi dào, không cần thiết phải hợp tác với đất nước của ngài. Nếu ngài ngưỡng mộ thiên triều ta, ngài có thể quan sát học tập. Hệ thống kỷ cương, phép tắc của Đại Thanh ta hoàn toàn không giống với nước của ngài. Tư tưởng tiến tiến của thiên triều ta, đất nước ngài cũng sẽ không cách nào học theo được. Và cho dù các ngài có học được cũng sẽ không biết dùng như thế nào. Như vậy, có học cũng vô dụng!”.

Nội dung của bức thư cho thấy trong mắt của Càn Long, đoàn sứ giả từ Anh vượt đường xa tới đây là để học hỏi những tinh hoa của người Trung Quốc. Ngôn từ được vua sử dụng thể hiện tư tưởng của 1 kẻ thống trị tự cho quyền lực của bản thân là tuyệt đối và cao nhất.

Bức thư 976 chữ như 'tấu hài' của vua Càn Long viết gửi quốc vương Anh 4

Thế nhưng trớ trêu thay Càn Long khi đó không biết rằng nước Anh khi đó đã là một cường quốc chủ nghĩa tư bản vô cùng giàu có, đồng thời cũng là “lãnh chúa” tại khu vực châu Âu. Quốc vương George III của Anh quốc khi đó đọc được thư đã bật cười.

Tới nay bức thư của Càn Long vẫn được giữ tại Nhà Bảo tàng nước Anh. Cuối cùng Anh đã phát động cuộc chiến tranh nha phiến, dùng vũ lực mở ra thị trường thương mại tại Trung Quốc. 

[embedded content]

Comments are closed.